Dari Hayataro kepada satu keputusan

Ada satu janji peribadi paling kuat yang muncul daripada perjalanan ini. Ia lahir ketika meninggalkan bengkel Hayataro. Dalam teksi, saya beritahu adik dan Abang Ipin: **kita kena datang lagi.** Kita kena cari semula orang tadi kalau mampu. Kalau tidak, kita perlu berjasa juga kepada masyarakat ini. Kita sudah menerima terlalu banyak kebaikan untuk pulang dan melupakannya. Pada tahap itu, keputusan itu masih bersifat emosi. **Kami mahu kembali kerana hati terkesan.** Kemudian Hiroshima, Doshisha dan Tokyo memberikan lapisan kedua. **Kami mahu kembali kerana fikiran mula bertanya.** Kenapa analogi yang mudah difahami di satu tempat tidak semestinya mudah difahami di Jepun? Kenapa kita begitu cepat menyusun isi dakwah tanpa mengkaji cara mad'u berfikir? Apa budaya Jepun yang boleh menjadi jambatan kepada konsep Islam? Apa salah faham yang sebenar? Apa bahasa sosial yang mereka faham? Apa struktur komuniti Muslim yang sudah ada? Apa yang benar-benar mereka perlukan? Di sinilah dua aliran bertemu: **sebab hati** dan **sebab pemikiran.** Hayataro memberikan sebab hati. Doshisha dan Tokyo memberikan sebab intelektual. Polis dan Akemi-san pula memberi contoh bagaimana memahami manusia sebelum membantu. Daripada semua itulah satu misi mula mendapat bentuk. Bukan sekadar: **“mari berdakwah di Jepun.”** Tetapi: **“mari fahami Jepun dahulu, supaya dakwah kepada Jepun benar-benar bercakap kepada orang Jepun.”**